ZABURZENIA PSYCHICZNE OKRESU PRZED STARCZEGO

ZABURZENIA PSYCHICZNE OKRESU PRZED STARCZEGO (PRAESENIUM) I STARCZEGO (SENIUM) Choroby związane z procesem starzenia się i starością są czymś jakościowo różnym od fizjologicznych przejawów podeszłego wieku, które choćby. były daleko posunięte, nie są jako takie – mimo wielu zewnętrznych podobieństw – jeszcze chorobą. Do prawidłowych cech psychiki starczej zaliczamy: zacieśnienie zaintereso- wań stopniowo aż do spraw czysto osobistych (egotyzm starczy), skostnienie poglądów, niezdolność do ich przemiany w miarę zdobywania nowych doświad- czeń, nawet jeżeli doświadczenia te podważają słuszność zapatrywań wyznawa- nych w ciągu całego życia, dalej brak ruchliwości umysłowej. i bystrości, a za- razem oziębłość uczuciowa wobec bodźców, które w młodości na pewno wy- wolałyby żywy oddźwięk. Równocześnie jednak można zauważyć łatwe roz- rzewnianie się – nawet z płaczliwością – pod wpływem wzruszeń, które mło- dego nie wytrąciłyby z równowagi afektywnej, następnie tzw. mądrość starczą, wyrażającą się poczuciem nieomylności własnego sądu, opartego na zasadach “dawnych, dobrych czasów”, wreszcie pewne osłabienie czynności pamięcio- wych i intelektualnych (hyponoesis), które jednak nie dochodzi do rozmiarów otępienia itd. Starzy ludzie mają uczucie, że czas dawniej płynął znacznie wolniej (bradychronia), pominąć tu można dyskusje o charakterze akademic- kim, czy starzenie się jest stanem fizjologicznym, czy patologicznym w myśl przysłowia senectus ipsa morbus .. Zresztą jeśli chodzi o czynności psychiczne, to ich upośledzenie w wieku starczym jest do pewnych granic odwracalne, za- leży bowiem od biochemicznego stanu dynamicznego tkanki mózgowej, a ten z kolei zależy od należytego ukrwienia i dowozu tlenu, o czym będzie mowa w związku z zapobieganiem i leczeniem psychoz starczych. Opisane wyżej prawidłowe cechy charakterologiczne można odnaleźć w rozmia- rach chorobliwie przerosłych w charakteropatii starczej i w otępieniu starczym. Aby mieć prawo mówić o jakości patologicznej, trzeba poza wymienionymi stwierdzić jeszcze inne zjawiska, które mają charakter objawów chorobowych. Sam wiek zdaje się nie odgrywać wybitniejszej roli. Proces otępieniowy może się zacząć w 50 r. Ż. i znacznie wcześniej, zarazem jednak starcy 80-letni i jeszcze dalej posunięci w latach zachowują niekiedy zadziwiającą świeżość umysłu. Jak każda choroba psychiczna, tak i choroby związane z okresem starczym, są wynikiem współdziałania wielu przyczyn. Spośród nich samo zużycie tkanek jest tylko jednym z czynników chorobo- twórczych. Przy omawianiu różnych postaci oligofrenii podnosiliśmy kilkakrot- nie, że niedorozwinięci umysłowo bardzo wcześnie wykazują objawy otępienia starczego, czasem już ok: 40 r. Ż. Niekiedy tłumaczy się to zjawisko “nieużywa- niem narządu”, analogicznie do zaniku ex ina.ctivitate. Za słusznością tego tłu- maczenia mógłby przemawiać fakt, że umysłowo pracujący starcy, np. uczeni, przeważnie do naj później szych lat zachowują świeżość umysłu, natomiast często tępieją z zastraszającą szybkością, jeśli los wytrąci ich z codziennych obowiąz- ków umysłowych. Zresztą dużo zależy od wrodzonej żywotności niektórych osobników. Obrecht badał 12 stuletnich starców w Szwajcarii i u żadnego z nich nie stwierdzi objawów otępienia starczego, chociaż mieli właściwości star- czego umysłu. Krótko mówiąc, starość (senium) nie jest chorobą, lecz fizjolo- gicznym okresem rozwoju ontogenetycznego. [podobne: , stomatologia Kraków, implanty zębów, Prywatne przedszkole Kraków ]

Tags: , ,

Comments are closed.